اگر قصد صادرات کالا به امارات متحده عربی را دارید، آشنایی با استانداردها و مجوزهای موردنیاز برای ورود و عرضه محصولات در این کشور اهمیت زیادی دارد. یکی از تأییدیه‌های مرتبط با کیفیت و انطباق محصولات، علامت کیفیت امارات یا EQM است که تحت نظارت وزارت صنعت و فناوری‌های پیشرفته امارات (MoIAT) صادر می‌شود.
دریافت EQM می‌تواند برای محصولات مشمول مقررات مربوطه الزامی باشد و برای برخی محصولات دیگر نیز امکان دریافت آن به‌صورت داوطلبانه وجود دارد. ازاین‌رو، تولیدکنندگان، صادرکنندگان و شرکت‌های بازرگانی باید پیش از ارسال کالا، شرایط دریافت این تأییدیه را بررسی کنند.
در این مقاله، به‌صورت جامع بررسی می‌کنیم که EQM چیست، چه محصولاتی به آن نیاز دارند، مدارک و مراحل دریافت آن کدام‌اند و هزینه و مدت‌زمان اخذ این تأییدیه به چه عواملی بستگی دارد.
EQM مخفف عبارت Emirates Quality Mark و به معنای «علامت کیفیت امارات» است. این علامت، نشان‌دهنده انطباق محصول با استانداردها و الزامات فنی مربوطه در چارچوب طرح ارزیابی و صدور مجوز کیفیت امارات است.
این طرح با هدف افزایش اطمینان مصرف‌کنندگان از کیفیت و ایمنی محصولات و اطمینان از رعایت الزامات تعیین‌شده برای تولید و عرضه کالا اجرا می‌شود.
مرجع دولتی مرتبط با این برنامه، وزارت صنعت و فناوری‌های پیشرفته امارات (MoIAT) است. در فرایند ارزیابی، بسته به نوع محصول و مقررات قابل‌اعمال، مدارک فنی، گزارش‌های آزمون، وضعیت کارخانه و سیستم کنترل کیفیت بررسی می‌شوند.
نکته مهم: EQM صرفاً یک گواهی عمومی کیفیت نیست؛ بلکه مجوز استفاده از یک علامت کیفیت رسمی در چارچوب مقررات مربوطه است. در پرونده‌های EQM ممکن است گواهی انطباق محصول نیز صادر شود، اما این اصطلاحات از نظر فنی کاملاً یکسان نیستند.
الزام دریافت EQM به نوع محصول و مقررات فنی مربوط به آن بستگی دارد. در میان گروه‌های کالایی مشمول الزامات اجباری EQM، محصولات زیر اهمیت ویژه‌ای دارند:
آب آشامیدنی بسته‌بندی‌شده
آب‌میوه‌ها و نوشیدنی‌های مشمول مقررات مربوطه
شیر و محصولات لبنی مشمول مقررات مربوطه
علاوه بر محصولات مشمول الزامات اجباری، امکان ارزیابی و دریافت EQM برای برخی محصولات دیگر نیز مطابق مقررات مربوطه وجود دارد؛ از جمله برخی تجهیزات برقی، محصولات آرایشی و بهداشتی، عطرها، شوینده‌ها و مواد در تماس با مواد غذایی.
فهرست محصولات و وضعیت اجباری یا داوطلبانه بودن دریافت علامت باید بر اساس آخرین مقررات و دامنه تأییدشده مرجع مربوطه بررسی شود.
توجه: اجباری بودن EQM برای یک گروه کالایی به این معنا نیست که تمام محصولات آن گروه، بدون توجه به مشخصات و مقررات اختصاصی، شرایط یکسانی دارند.
یکی از پرسش‌های رایج صادرکنندگان، تفاوت بین EQM و ECAS است. هر دو با ارزیابی انطباق محصولات در امارات ارتباط دارند، اما اهداف و کاربردهای آن‌ها متفاوت است.
ECAS مخفف Emirates Conformity Assessment Scheme و به معنای طرح ارزیابی انطباق امارات است. این طرح برای محصولات مشمول مقررات مربوطه به کار می‌رود و در صورت احراز الزامات، گواهینامه انطباق محصول صادر می‌شود.
EQM مخفف Emirates Quality Mark و به معنای علامت کیفیت امارات است. این برنامه، مجوز استفاده از علامت کیفیت را برای محصولاتی فراهم می‌کند که الزامات تعیین‌شده را برآورده کرده باشند.
بنابراین، نمی‌توان EQM و ECAS را جایگزین یکدیگر دانست. اینکه برای یک محصول کدام گواهی یا مجوز لازم است، به نوع کالا و مقررات فنی قابل‌اعمال بستگی دارد.
مدارک موردنیاز برای دریافت EQM بر اساس نوع محصول، محل تولید و الزامات فنی تعیین می‌شوند. به‌طور معمول، مدارک زیر برای تشکیل پرونده اهمیت دارند:
مجوز تجاری یا صنعتی معتبر، مطابق الزامات مربوطه
اطلاعات هویتی و ثبتی شرکت متقاضی
اطلاعات کارخانه و محل تولید
مدارک مربوط به مسئولیت و نمایندگی متقاضی، در صورت لزوم
برای کارخانه‌های خارج از امارات نیز ممکن است اظهارنامه یا مدارک جایگزین مورد تأیید وزارتخانه درخواست شود.
مشخصات فنی و شرح محصول
نام تجاری، مدل و اطلاعات سازنده
استانداردهای قابل‌اعمال
تصاویر محصول و بسته‌بندی
اطلاعات برچسب‌گذاری و نشانه‌گذاری
گزارش آزمون معتبر از آزمایشگاه مورد تأیید یا دارای اعتبار لازم
با توجه به نوع محصول و الزامات ارزیابی، ممکن است مدارکی درباره سیستم مدیریت کیفیت، کنترل فرایند تولید، بازرسی محصول و نحوه حفظ انطباق در طول تولید درخواست شود.
در موارد لازم، متقاضی باید اظهارنامه انطباق محصول را در سامانه مربوطه ثبت کند و تأیید کند که محصول با استانداردها و الزامات قابل‌اعمال مطابقت دارد.
فهرست فوق جنبه راهنمایی دارد و فهرست نهایی مدارک باید برای گروه کالایی موردنظر از طریق مرجع صادرکننده بررسی شود.
فرایند اخذ EQM معمولاً شامل مراحل زیر است:
ابتدا باید مشخص شود که محصول موردنظر مشمول EQM اجباری است یا امکان دریافت داوطلبانه آن وجود دارد. در این مرحله، استانداردهای قابل‌اعمال و مدارک لازم نیز تعیین می‌شوند.
مدارک شرکت، اطلاعات فنی محصول و گزارش‌های آزمایشگاهی بررسی می‌شوند. اگر گزارش آزمون معتبر و قابل‌قبولی وجود نداشته باشد، ممکن است انجام آزمون‌های تکمیلی ضرورت پیدا کند.
درخواست از طریق سامانه خدمات الکترونیکی وزارت صنعت و فناوری‌های پیشرفته امارات ثبت می‌شود. متقاضی باید اطلاعات شرکت و محصول را وارد کرده و مدارک موردنیاز را بارگذاری کند.
مدارک و مستندات فنی از نظر انطباق با استانداردها و الزامات مربوطه بررسی می‌شوند. در صورت وجود نقص، ممکن است ارائه اطلاعات یا مدارک تکمیلی درخواست شود.
در فرایند EQM، ارزیابی محل تولید و بازدید از کارخانه از مراحل مهم محسوب می‌شود. هدف این ارزیابی، بررسی رعایت الزامات مرتبط با تولید و اطمینان از توانایی تولیدکننده برای حفظ کیفیت و انطباق محصول است.
جزئیات ارزیابی با توجه به نوع محصول و الزامات مربوطه تعیین می‌شود.
پس از تکمیل بررسی‌ها، پرداخت هزینه‌های مربوطه و احراز الزامات، مجوز استفاده از علامت کیفیت EQM صادر می‌شود. دامنه محصولات تأییدشده و شرایط اعتبار مجوز باید در زمان صدور بررسی شوند.
هزینه دریافت EQM به نوع محصول، دامنه درخواست و مراحل ارزیابی موردنیاز بستگی دارد. به همین دلیل، اعلام یک مبلغ ثابت برای تمام محصولات دقیق نیست.
عوامل اصلی مؤثر بر هزینه عبارت‌اند از:
هزینه ثبت درخواست
هزینه بررسی مدارک و مستندات فنی
هزینه ارزیابی یا بازدید از کارخانه
هزینه آزمایش‌های موردنیاز
هزینه خدمات نهاد ارزیابی انطباق، در صورت استفاده از خدمات آن
هزینه ترجمه و آماده‌سازی مدارک، در صورت لزوم
هزینه‌های احتمالی مربوط به ارزیابی‌های تکمیلی یا اصلاح پرونده.
برای دریافت برآورد دقیق، ابتدا باید نوع محصول، محل تولید، تعداد مدل‌ها و وضعیت مدارک فنی بررسی شود. همچنین باید هزینه‌های رسمی دولتی از هزینه خدمات آزمایشگاهی و ارزیابی جداگانه مشخص شوند.
مدت‌زمان دریافت EQM به کامل بودن مدارک، نوع محصول، نیاز به آزمایش‌های تکمیلی، زمان‌بندی بازدید کارخانه و روند بررسی پرونده بستگی دارد.
اگر مستندات کامل باشند و فرایند ارزیابی بدون نقص پیش برود، دریافت مجوز می‌تواند سریع‌تر انجام شود. در مقابل، نیاز به آزمون مجدد، اصلاح مدارک یا ارزیابی تکمیلی ممکن است زمان بیشتری نیاز داشته باشد.
بنابراین، زمان نهایی صدور باید پس از بررسی مشخصات محصول و شرایط پرونده برآورد شود.
اعتبار مجوز EQM و شرایط تمدید آن تابع مقررات مربوطه و مفاد مجوز صادرشده است. در این برنامه، نظارت بر حفظ انطباق محصول و شرایط تولید اهمیت دارد و ممکن است بازدیدهای دوره‌ای از کارخانه یا ارزیابی مجدد لازم باشد.
دارنده مجوز باید تاریخ اعتبار، دامنه محصولات تأییدشده و شرایط تمدید را بررسی کند. همچنین تغییرات مهم در مشخصات محصول، محل تولید یا فرایندهای مرتبط ممکن است نیازمند بررسی مجدد باشند.
کارخانه‌های خارج از امارات نیز می‌توانند، در صورت واجد شرایط بودن و رعایت الزامات مربوطه، برای دریافت مجوز EQM اقدام کنند. بااین‌حال، مدارک موردنیاز و نحوه ارزیابی باید با توجه به محل تولید و نوع محصول بررسی شود.
برای تولیدکنندگان خارجی، آماده‌سازی گزارش‌های آزمون معتبر، مستندات فنی، مدارک سیستم مدیریت کیفیت و هماهنگی برای ارزیابی کارخانه از موضوعات مهم فرایند درخواست است.
پیش از اقدام، بهتر است مشخص شود که آیا محصول موردنظر مشمول الزام اجباری است یا دریافت علامت کیفیت برای آن داوطلبانه خواهد بود.
رعایت الزامات استانداردی و دریافت تأییدیه‌های موردنیاز می‌تواند به تولیدکنندگان و صادرکنندگان کمک کند تا الزامات ورود و عرضه محصولات خود را بهتر مدیریت کنند.
از مهم‌ترین مزایای انطباق با الزامات مربوطه می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
کمک به رعایت مقررات فنی و الزامات بازار امارات
افزایش اطمینان از انطباق محصول با استانداردهای مربوطه
تقویت اعتماد مشتریان و شرکای تجاری
کاهش احتمال تأخیر ناشی از نقص مدارک یا عدم رعایت الزامات
تسهیل برنامه‌ریزی برای ورود و عرضه محصول در بازار هدف.
البته داشتن EQM به‌تنهایی جایگزین تمام مجوزهای واردات، ترخیص گمرکی یا سایر الزامات قانونی مربوط به یک محصول نیست. وضعیت هر کالا باید به‌صورت جداگانه بررسی شود.
علامت کیفیت EQM امارات یکی از برنامه‌های رسمی ارزیابی کیفیت و انطباق محصولات تحت نظارت وزارت صنعت و فناوری‌های پیشرفته امارات است. این علامت برای برخی گروه‌های کالایی مشمول مقررات اجباری و برای برخی محصولات دیگر به‌صورت داوطلبانه قابل دریافت است.
برای اخذ EQM، بررسی الزامات محصول، آماده‌سازی مدارک فنی و گزارش‌های آزمون، ثبت درخواست، ارزیابی کارخانه و تکمیل مراحل قانونی اهمیت دارد.
اگر قصد صادرات محصول به امارات را دارید و می‌خواهید از الزامات EQM، مدارک لازم، هزینه‌ها و مدت‌زمان دریافت آن مطلع شوید، مشخصات محصول خود را برای کارشناسان ما ارسال کنید تا شرایط مربوطه بررسی و مسیر مناسب دریافت تأییدیه مشخص شود.