Logo
Knowledge base
London Chamber Knowledge base
Logo
ISO 55001 (سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی)

 

استاندارد ISO 55001 الزاماتی برای مدیریت دارایی‌ های فیزیکی ترسیم می‌نماید که سازمان‌ها می‌توانند با استفاده از آن‌ها به حداقل های موردنیاز در مسیر تعالی مدیریت دارایی‌ های فیزیکی دست یابند. آن چیزی که پس از پیاده سازی این استاندارد انتظار می رود، استفاده بهینه و تحقق ارزش از دارایی ها در طول چرخه عمر آن ها در جهت دستیابی به اهداف سازمان است. نتیجه استقرار موثر این سیستم مدیریت در سازمان ها، ایجاد توازن بین جنبه های محیط زیستی، ریسک، هزینه های مالی، کیفیت خدمات و عملکرد دارایی ها است.

بستر سازمان

در این بخش از استاندارد ایزو 55001 به این موضوع اشاره می شود که سازمان باید مسائل خارجی و داخلی مرتبط با اهداف سازمان برای رسیدن به خروجی های مورد نظر سیستم مدیریت دارایی را تعیین کند و این اهداف باید با اهداف کلان سازمان هم سو و سازگار باشد. همچنین سازمان باید ذینفعان مرتبط با سیستم مدیریت دارایی، الزامات و انتظارت ذی نفعان با توجه به مدیریت دارایی، معیارهای تصمیم گیری مدیریت دارایی و نیز الزامات ذینغعان برای ثبت اطلاعات مالی و غیرمالی مربوط به مدیریت دارایی و گزارش دهی داخلی و خارجی در مورد آن را تعیین کند.

از طرفی سازمان باید دامنه سیستم مدیریت دارایی را از طریق تعیین مرز و کاربردپذیری سیستم مدیریت دارایی تعیین کند. در تعیین دامنه باید به مواردی چون مسائل داخلی و خارجی، الزامات و تعامل با سایر سیستم های مدیریت پرداخته شود. همچنین سازمان باید سیستم مدیریت دارایی شامل فرایندهای مورد نیاز و تعاملات آن ها را ایجاد، اجرا و بهبود مداوم دهد.

راهبری

مدیران ارشد سازمان باید راهبری و تعهد خودشان را به سیستم مدیریت دارایی از طریق موارد زیر نشان بدهند :

  • اطمینان از اینکه خط مشی، طرح راهبردی و اهداف مدیریت دارایی با اهداف سازمان سازگار است
  • اطمینان از یکپارچگی الزامات سیستم مدریت دارایی با فرایندهای کسب و کار سازمان
  • اطمینان از دسترس پذیری منابع برای منابع سیستم مدیریت دارایی
  • اطمینان از دست یابی سیستم مدیریت دارایی به خروجی های مورد نظر سازمان
  • هدایت و پشتیبانی از افراد به منظور مشارکت در اثربخشی سیستم مدیریت دارایی
  • ترویج فرهنگ همکاری میان وظیفه ای و فرهنگ بهبود مستمر

همچنین مدیران ارشد سازمان می بایست یک خط مشی مدیریت دارایی را تعیین کنند که ویژیگی هایی چون موارد زیر را داشته باشد:

  • متناسب با اهداف سازمان باشد
  • چارچوبی برای تعیین اهداف مدیریت دارایی ارائه دهد
  • تعهد برای برآوردن الزامات کاربردپذیر را شامل شود
  • تعهد برای بهبود مستمر سیستم مدیریت دارایی را شامل شود

طرح ریزی

هنگام طرح ریزی برای سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی، سازمان باید ریسک ها و فرصت ها پیش رو سازمان را تعیین کند تا مطمئن شود که سیستم مدیریت دارایی می تواند به خروجی های مورد نظر خود برسد و نیز از اثرات نامطلوب احتمالی آن پیشگیری و یا آن ها را کاهش دهد. در این خصوص سازمان باید موارد زیر را طرح ریزی نماید :

  • اقدامات برای پرداختن به ریسک ها و فرصت ها، با درنظر گرفتن اینکه چگونه این ریسک ها و فرصت ها می توانند با زمان تغییر کنند.
  • اقدامات برای یکپارچه سازی و اجرا سیستم مدیریت دارایی های فیزیکی
  • ارزیابی اثربخشی این اقدامات

سازمان باید اهداف مدیریت دارایی در کارکردها و سطوح مرتبط را تعیین کند. هنگام تعیین این اهداف، سازمان باید الزامات ذی نفعان مرتبط و سایر الزامات مالی ، فنی، قانونی، مقرراتی و سازمانی را در فرایند طرح ریزی مدیریت دارایی در نظر بگیرد. این اهداف باید با اهداف و خط مشی سازمان همسو باشند، با استفاده از معیارهای تصمیم گیری مدیرست دارایی ایجاد و به روز شوند، قابل سنجش باشند و به ذی نفعان مرتبط اطلاع رسانی شوند.

پشتیبانی

مطابق با استاندارد ایزو 55001 سازمان باید منابع مورد نیاز برای ایجاد، اجرا، نگهداری و بهبود مستمر سیستم مدیریت دارایی را با هدف دستیابی به اهداف مدیریت دارایی و اجرای فعالیت های مشخص شده در طرح های مدیریت دارایی، فراهم کند. سازمان باید شایستگی های لازم افرادی را که تحت کنترل آن کار میکنند و عملکرد سیستم مدیریت دارایی تاثیر می گذارند، تعیین کند و اطمینان حاصل کند که این افراد شایستگی لازم بر اساس تحصیل، آموزش یا تجربه مناسب را دارند. افرادی که تحت کنترل سازمان کار می کنند و می تواند بر دستیابی به اهداف مدیریت دارایی تاثیر بگذارند، باید از موارد زیر آگاهی داشته باشند :

  • خط مشی مدیریت دارایی
  • سهم خود از اثربخشی سیستم مدیریت دارایی
  • فعالیت های کاری خود، ریسک ها و فرصت های مرتبط و چگونگی ارتباط آن ها با یکدیگر
  • مواردی که با الزامات سیستم مدیریت دارایی منطبق نیست

عملیات

سازمان باید طرح ریزی، اجرا و کنترل فرایندهای مورد نیاز برای برآورده ساختن الزامات و اجرای اقدامات تعیین شده سیستم مدیریت دارایی را تعیین کند. مواردی نظیر ایجاد معیارهای فرایندهای مورد نیاز، اجرای کنترل فرایندها مطابق با معیارها، نگهداری اطلاعات مدون و پایش ریسک ها. ریسک های مرتبط با هر گونه تغییر طرح ریزی شده دائم یا موقت، که می تواند بر دستیابی به اهداف مدیریت دارایی تاثیر داشته باشد باید قبل از اجرا ارزیابی شود. سازمان باید تغییرات طرح ریزی شده را کنترل کند و پیامدهای نامطلوب تغییرات را بازنگری کند و در صورت لزوم برای کاهش اثرات نامطلوب اقدام کند.

ارزیابی عملکرد

در بحث پایش، سنجش، تحلیل و ارزیابی عملکرد، سازمان باید موارد زیر را تعیین کند:

  • آنچه باید پایش و سنجش شود
  • روش های پایش، سنجش، تحلیل و ارزیابی برای حصول اطمینان از نتایج معتبر
  • زمان پایش و سنجش

بر اساس استاندارد ISO 55001 سازمان باید اطمینان حاصل کند که پایش و سنجش انجام شده، سازمان را برای برآورده ساختن الزامات سیستم مدیریت دارایی توانمند می سازد. سازمان باید ممیزی های داخلی را در بازه های زمانی طرح ریزی شده انجام دهد تا اطلاعاتی را برای کمک به تعیین این که آیا سیستم مدیریت دارایی موارد انطباق و اجرا و نگهداری اثربخش را در برمی گیرد ارائه دهد.

بهبود

هنگامی که عدم انطباق یا رخدادی در دارایی ها، مدیریت دارایی های یا سیستم دارای های رخ می دهد سازمان باید :

  • به عدم انطباق یا رخداد واکنش نشان دهد و و اقداماتی را برای کنترل و اصلح آن انجام دهد
  • اقدامات لازم برای برای از بین بردن علل عدم انطباق یا رخداد به منظور جلوگیری از تکرار آن در جای دیگر، ارزیابی کند
  • بازنگری اثربخشی هر گونه اقدام اصلاحی که تاکنون صورت گرفته است